Көркем ауыстырулар: теңеу, гипербола, градация

Бүгін не үйренеміз?

Сен үзіндіден градацияны, теңеуді, гиперболаны және метонимияны анықтауды үйренесің.

Түсіндірме

• Теңеу – бір нәрсені екінші нәрсеге ұқсату.
• Гипербола – әсірелеу.
• Градация – ойды біртіндеп күшейте түсу.
• Метонимия – өзара байланысты заттың атын ауыстыру.

Үзіндіні талдағанда кестеге үш баған жасаймыз: үзінді, троп атауы, мағынасы.

Мысалдар

1. «Қазанның қақпағындай төңкеріліп түсіпті» – теңеу, қар қақпаққа ұқсатылады.
2. «Алақанымен ысыра салыпты» – гипербола, адамның күші әсірелеп көрсетіледі.
3. «Үйіріп соғып, үйіліп қалған төбе қар» – градация, қардың көптігі біртіндеп күшейеді.

Есте сақта!

• Теңеуде «-дай, -құсап» сияқты ұқсату белгісі болады.
• Градацияны жай қайталау деп ойлама: онда ой әр сөзбен күшейе түседі.

Өзіңді тексер

1. «Дәудің иті құсап ұлып үрді» қай троп?
2. Гипербола дегеніміз не, ал градация дегеніміз не?