Қазақстан тарихы · 6-сынып · 1-тоқсан
Топонимдер – тарих куәгерлері
Тест тапсыру үшін жүйеге кіру немесе тіркелу керек.
Конспект
Бүгін не үйренеміз?
Сен жер-су атауларының шығу тарихын түсіндіруді үйренесің.
Түсіндірме
Топоним – белгілі бір жердің, мысалы елді мекеннің немесе өзеннің атауы. Топонимдер мекен мен халықтың тарихын білуге көмектеседі. Атау оқиғаға, тайпаға, билеушіге немесе табиғат белгісіне байланысты шығуы мүмкін. Атау мағынасын болжап айтпай, дерекпен тексеру керек.
Мысалдар
- «Дешт» түркі тілінде «дала» деген мағына береді, «Дешті Қыпшақ» – қыпшақтың даласы.
- «Ақ өзендегі қала» Испиджаб деп аталған, кейін оны Сайрам деді. Атау уақыт өте өзгереді.
- Маңғыт жұрты маңғыт тайпасының атымен аталды, ал «қазақ» сөзі «ерікті, еркін» дегенді білдіреді.
Есте сақта!
- Топоним – жер атауы.
- Қала атауы уақыт өте өзгеруі мүмкін.
Өзіңді тексер
- Топоним деген не?
- Испиджаб қала кейін қалай аталды?