Ортағасырлық қалалар

Бүгін не үйренеміз?

Сен ортағасырлық қалалардың қалай пайда болғанын және олардың қолөнер мен саудадағы рөлін түсіндіре аласың.

Түсіндірме

• XI ғасырға қарай ауылшаруашылығында еңбек өнімділігі артты. Сондықтан қолөнер ауылшаруашылығынан бөлінді.
• Қолөнершілер жасаған бұйымдар берік әрі әдемі болды. Феодалдар алым жинағанда бұйымдардың көп бөлігін тегін алатын. Сондықтан қолөнершілер поместьеден қашып, жол торабында, өзен өткелінде, айлақ маңында қоныстанды.
• Қалалар қолөнер мен сауданың орталығына айналды.
• Қала шағын болды: халқы әдетте 5–6 мыңнан аспады. Ең кең жері – базар алаңы, оның жанында бас шіркеу тұрды. Қалалық кеңес үйін ратуша деп атады.
• Қалаларда мектептер ашылды, XII ғасырда Еуропада алғашқы университеттер пайда болды.

Мысалдар

1. Оксфорд, Кембридж және Майндағы Франкфурт өзен өткелдері мен жол торабында пайда болды.
2. «Бург» – «қамал» деген сөз. Страсбург, Аугсбург, Гамбург қамал маңында қаланған.
3. Лондон мен Париж – Рим дәуірінен қалған ірі қалалар.

Есте сақта!

• Қолөнер ауылшаруашылығынан бөлінгенде қалалар пайда болды.
• Қала – қолөнер мен сауданың орталығы.

Өзіңді тексер

1. Қолөнершілер неге поместьелерден қашты?
2. «Бург» сөзі нені білдіреді?