Балқу және қайнау температуралары

Бүгін не үйренеміз?

Сен балқу мен қайнаудың не екенін және заттардың осы қасиеттерін сипаттауды үйренесің.

Түсіндірме

Әр заттың өзіне тән қасиеті бар. Соның ішінде балқу және қайнау температуралары бар. Зат қатты, сұйық және газ тәрізді күйде бола алады.

• Балқу – заттың қатты күйден сұйық күйге ауысуы.
• Қайнау – сұйықтың газ тәрізді күйге өтуі.
• Балқу температурасы – балқу жүретін температура.
• Қайнау температурасы – қайнау жүретін температура.

Мысалдар

1. Парафин майшам қызғанда балқиды: қатты күйден сұйық күйге ауысады.
2. Мұз қызғанда балқып, суға айналады. Қалыпты жағдайда су 100 °С-та қайнайды.
3. Мыс сымы жалында бірнеше минутта балқымауы мүмкін, себебі металдың балқу температурасы жоғары.
4. Аяқжолдағы мұзға тұз себеді. Тұз ерітіндісі пайда болып, судың қату температурасы төмендейді де, мұз ериді.

Есте сақта!

• Балқу – қатты күйден сұйыққа, қайнау – сұйықтан газға ауысу.
• Әр заттың балқу және қайнау температурасы өзінше.
• Тәжірибе жасағанда қауіпсіздік ережесін сақта.

Өзіңді тексер

1. Балқу деген не?
2. Қайнау деген не?
3. Аяқжолдағы мұзға тұзды неге себеді?