Кейіпкер типтері: тасыр мен талапты

Бүгін не үйренеміз?

Сен Абай өлеңіндегі екі тыңдаушы типін сипаттап, бір-бірімен салыстыруды үйренесің.

Түсіндірме

• Тип – көп адамға тән қасиеттердің жинақталып берілуі.
• Типті анықтау үшін оның сыртқы және ішкі белгілерін, іс-әрекетін, қоғамдағы орнын қарастырамыз.
• «Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін» өлеңінде екі тип қатар тұр. Тасыр – ойланбайтын, сөзді жеңіл қабылдайтын адам. Талапты – білімге ұмтылатын, көңілінің көзі ашық, сергек адам.
• Автор – жастарға үлгі беретін ақын-ұстаз.

Мысалдар

1. Тасыр ой жұмсамайды, сондықтан сөзді ұқпайды.
2. Талапты тыңдайды, ойланады, ой қорытады.
3. Автор өлеңді ермек үшін емес, жастарға үлгі беру үшін жазады.

Есте сақта!

• Тасыр мен талапты – адамның аты емес, типтер.
• Типті мәтіннен дәлелдеп бағала.

Өзіңді тексер

1. Өлеңде тасыр қандай адам?
2. Талапты адам қандай?