Қазақ тілі · 6-сынып · 1-тоқсан
Ауызекі және көркем сөйлеу
Тест тапсыру үшін жүйеге кіру немесе тіркелу керек.
Конспект
Бүгін не үйренеміз?
Сен ауызекі және көркем сөйлеуді тілдік құралдарына қарап ажыратуды үйренесің.
Түсіндірме
Көркем сөйлеу – бейнелі, эмоциялы тіл. Онда эпитет, теңеу, метафора, образды сөздер, қайталау болады. Ауызекі сөйлеу – күнделікті сөйлесу тілі. Онда қысқа сөйлем, жай сөздер, одағай мен лебіз сөздер, толық емес сөйлем жиі кездеседі.
- Ауызекі: ойпырым-ай, қысқа сөйлем, «-ау» демеулігі.
- Көркем: эпитет, теңеу, образ, қайталау.
Мысалдар
- «Шымырқанған сарша тамыз» – көркем сөйлеу, себебі шымырқанған – эпитет.
- «Жібек шалғын», «аппақ күміс көбік» – бейнелі тіркестер.
- «Ойпырымай, қайтем енді!» – ауызекі сөйлеу.
- «Күн батып барады, тұрайық!» – ауызекі, ал «Күн күміс шапағын сыпырып, тауға жасырынды» – көркем.
Есте сақта!
- Көркем сөйлеуде бейнелі сөздер көп.
- Ауызекі сөйлеуде сөйлем қысқа, сөздер қарапайым.
Өзіңді тексер
- Көркем стильдің екі белгісін ата.
- «Ойпырымай» қай сөйлеуге тән?