Математика · 5-сынып · 1-тоқсан
Әріпті өрнектер
Тест тапсыру үшін жүйеге кіру немесе тіркелу керек.
Конспект
Бүгін не үйренеміз?
Есептің шарты бойынша әріпті өрнек құруды және әріптің мәнін қойып есептеуді үйренесің.
Түсіндірме
Есептің шартына сәйкес құрылған өрнек — математикалық модель. Белгісіз немесе өзгеретін шаманы әріппен белгілейді. Қалған шамаларды сол әріп арқылы жазады. «Екі есе артық» дегенді 2x деп, «x-тен 10-ға кем» дегенді x − 10 деп жазады. Өрнекті ықшамдап, содан кейін әріптің мәнін қояды.
Мысалдар
- Раушан гүлінен 3 гүлшоқ, қалампырдан 5 гүлшоқ жасалды. Әр гүлшоқта a гүл бар. Барлығы 3a + 5a = 8a гүл. a = 7 болса, 8 · 7 = 56 гүл.
- Қызылорда — Түркістан a + 90 км, Түркістан — Шымкент a км. Барлық жол a + 90 + a = 2a + 90. a = 188 болса, 2 · 188 + 90 = 466 км.
- Қызыл шар — x, көк шар — 2x, жасыл шар — 6x, сары шар — 6x − 10. Барлығы 15x − 10. x = 7 болса, 105 − 10 = 95 шар.
Есте сақта!
- Белгісіз шаманы әріппен белгіле, қалғанын сол әріп арқылы жаз.
- Өрнекті алдымен ықшамда, сонан соң әріптің мәнін қой.
Өзіңді тексер
- Қабырға сағаты m болса, қоңыраулы сағат 2m, қолсағат 3m. Барлығы неше m болады?
- 15x − 10 өрнегінде x = 7 болса, мәні неге тең?