Статистикалық сипаттамалар

Бүгін не үйренеміз?

Сен арифметикалық ортаны, өзгеру құлашын, медиананы және модасын табуды үйренесің.

Түсіндірме

• Арифметикалық орта — сандардың қосындысын олардың санына бөлгендегі бөлінді.
• Өзгеру құлашы — ең үлкен мен ең кіші мәннің айырмасы.
• Медиана — қатарды өсу ретімен жазғанда ортадағы сан. Сандар саны жұп болса, ортадағы екі санның арифметикалық ортасын аламыз.
• Мода — қатарда ең жиі кездесетін сан. Барлық сан бір реттен болса, мода жоқ.

Мысалдар

1. 3, 4, 5, 8, 6, 4, 7 температураларының құлашы: 8 − 3 = 5 °C.
2. 60, 70, 70, 80, 90, 95, 100 қатарында 7 сан бар, ортасы 80. Медиана — 80.
3. 3,5; 4; 2,6; 3,5; 2,8; 3,5; 2,9 қатарында 3,5 үш рет кездеседі. Мода — 3,5.
4. 2, 4, 6, 8 қатарының қосындысы 20, орташасы 20 : 4 = 5.

Есте сақта!

• Медиананы табу үшін алдымен сандарды өсу ретімен жаз.
• Мода болмауы да, бірнеше болуы да мүмкін.

Өзіңді тексер

1. 2, 3, 3, 5, 2, 3 қатарының модасы қандай?
2. 4, 6, 8, 10 қатарының медианасы неге тең?