Айнымалыны өрнектеу

Бүгін не үйренеміз?

Сен теңдіктен бір айнымалыны екінші айнымалы арқылы өрнектеуді үйренесің.

Түсіндірме

• Бір айнымалыны өрнектеу дегеніміз — оны теңдіктің бір жағында жалғыз қалдыру.
• Қосылғыштың таңбасын өзгертіп, екінші жағына көшіруге болады.
• Теңдіктің екі жағын нөлден өзге санға бөлуге болады.
• Алдымен керекті айнымалысы бар қосылғышты қалдыр, қалғанын көшір. Содан кейін екі жағын коэффициентке бөл.
• Бір айнымалыға мән беріп, екіншісінің мәнін табуға болады.

Мысалдар

1. 3x + 2y − 8 = 0 теңдеуінен 2y = −3x + 8, сонда y = −1,5x + 4.
2. x = 2 болса, y = −1,5 · 2 + 4 = 1.
3. x − 5y − 3 = 0 теңдеуінен x = 5y + 3.

Есте сақта!

• Көшіргенде қосылғыштың таңбасы өзгереді.
• Бөлгенде екі жақты да бөл.

Өзіңді тексер

1. 4x − y − 8 = 0 теңдеуінен y-ті x арқылы өрнекте.
2. −2x + 4y = 0 теңдеуінен x-ті y арқылы өрнекте.