Координаталар жүйесін салу

Бүгін не үйренеміз?

Сен тік бұрышты координаталар жүйесін дәптерде салуды және координаталық ширектерді білуді үйренесің.

Түсіндірме

1. Дәптерде санақ басы О нүктесін белгіле. Оның координаталары — (0; 0).
2. О арқылы горизонталь түзу жүргіз. Бұл — абсциссалар осі (Ох), бағыты солдан оңға қарай.
3. О арқылы оған перпендикуляр вертикаль түзу жүргіз. Бұл — ординаталар осі (Оу), бағыты төменнен жоғары қарай.
4. Екі осьте де бірдей бірлік кесінді таңда да, сандарды белгіле.
5. Осьтердің бағытын стрелкамен көрсет.

Осьтер жазықтықты төрт ширекке бөледі. Олар сағат тіліне қарсы нөмірленеді.

Мысалдар

1. (2; 3) нүктесі — I ширекте, себебі екі сан да оң.
2. (3; −2) нүктесі IV ширекте, ал (−3; 2) нүктесі II ширекте жатады.
3. (−1; 0) нүктесі Ох осінде, (0; 5) нүктесі Оу осінде жатады.

Есте сақта!

• Ох — горизонталь ось, Оу — вертикаль ось.
• Ширектердегі таңбалар: I — (+; +), II — (−; +), III — (−; −), IV — (+; −).

Өзіңді тексер

1. (−4; −2) нүктесі қай ширекте жатады?
2. Ординаталар осінің бағыты қандай?